Uprawnienia żeglarskie w Polsce określają, kto może prowadzić jachty żaglowe oraz w jakich warunkach i na jakich akwenach. Przepisy w tym zakresie są jasno uregulowane, jednak w praktyce często budzą wątpliwości wśród osób planujących kurs żeglarski lub samodzielne pływanie. W tym artykule wyjaśniamy, jakie uprawnienia żeglarskie obowiązują w Polsce, kiedy wymagany jest patent oraz jakie jednostki można prowadzić bez dodatkowych formalności.
Jakie mamy uprawnienia żeglarskie w Polsce?
W Polsce funkcjonują trzy podstawowe patenty żeglarskie, które uprawniają do rekreacyjnego prowadzenia jachtów żaglowych. Różnią się one zakresem uprawnień, wymaganiami formalnymi oraz akwenami, na których można pływać. Dokumentami potwierdzającymi posiadane tych uprawnień są „patenty”.
- patent żeglarza jachtowego
- patent jachtowego sternika morskiego
- patent kapitana jachtowego.
Każdy z patentów upoważnia do pływania na innej wielkości jachtów i na innym akwenie. Szczegóły tych patentów określa Rozporządzenie w sprawie uprawiania turystyki wodnej z 2013 r. Aby otrzymać patent należy spełnić określone warunki.
Czy posiadanie uprawnień żeglarskich w Polsce jest konieczne?
W Polsce można żeglować nie posiadając patentu żeglarskiego na jednostkach o długości do 7,5 metra długości. Dotyczy to zarówno jezior i rzek, jak i wód morskich. Konieczne jest natomiast posiadanie wiedzy i umiejętności umożliwiających bezpieczne uprawianie żeglarstwa. Dlatego jeśli chcesz żeglować jachtem warto zainwestować i przejść kurs żeglarskie w sprawdzonej szkole żeglarstwa, który przygotuje Cię do pływania żaglówką.
Patent żeglarza jachtowego – wymagania i uprawnienia
Pierwszym uprawnieniem żeglarskim w Polsce jest patent żeglarza jachtowego. Aby zdobyć ten patent konieczne jest ukończenie 14 lat oraz zdanie egzaminu państwowego. Do egzaminu najlepiej przystąpić po ukończeniu szkolenia żeglarskiego, choć nie jest to wymagane.
Osoba posiadająca patent żeglarza jachtowego jest uprawniona w Polsce do żeglowania wszystkimi jachtami po wodach śródlądowych oraz do pływania po wodach morskich w czasie dnia na jachtach do 12m długości, w odległości do 2 mil morskich od brzegu. Jednym słowem mówiąc: patent żeglarza jachtowego pozwala prowadzić jachty po wszystkich Polskich jeziorach i rzekach. Naukę żeglowania i zdobywanie uprawnień żeglarskich polecamy rozpocząć na Mazurach – to największy w Polsce szlak żeglarski i można tu uczyć się w każdych warunkach.
W praktyce patent żeglarza jachtowego w pełni wystarcza do żeglowania po Mazurach.
Patent jachtowego sternika morskiego – wymagania i uprawnienia
Drugim polskim patentem żeglarskim jest jachtowy sternik morskie. Można ubiegać się o to uprawnienie nie posiadając wcześniej patentu żeglarza jachtowego, choć my odradzamy taką ścieżkę. Wymagania, które należy spełnić to:
- ukończenie 18 lat
- posiadanie stażu z pływania po wodach morskich – 200 godzin w minimum dwóch rejsach
- zdanie egzaminu państwowego
Jachtowy sternik morski posiada uprawnienia, żeby prowadzić jachty na wodach morskich do 18 m długości (bez ograniczeń akwenu) oraz oczywiście wszystkie jachty po wodach śródlądowych.
Patent kapitana jachtowego – wymagania i uprawnienia
Najwyższym uprawnieniem rekreacyjnym do prowadzenia jachtów żaglowych jest patent kapitana jachtowego. Osoba posiadająca to polskie uprawnienie żeglarskie może prowadzić wszystkie jachty po wszystkich akwenach. Należy tylko pamiętać, że mowa tu o jednostkach przeznaczonych do uprawiania sportu i rekreacji. Żaglowce czy jachty konwencyjne wymagają posiadania uprawnień zawodowych.
Żeby uzyskać patent kapitana jachtowego nie trzeba zdawać egzaminu. Natomiast konieczne jest posiadanie patentu jachtowego sternika morskiego oraz wykazanie się stażem w prowadzeniu jachtów. Staż wymagany do uzyskania patentu kapitana jachtowego to:
- 1200 godzin żeglugi po morzu w co najmniej 6 rejsach, w tym:
- min. 400 godzin samodzielnego prowadzenia jachtów,
- minimum 100 godzin żeglugi po wodach pływowych,
- minimum 100 godzin żeglugi na jachcie o długości co najmniej 20 m.
Patent kapitana jachtowego to prawo jazdy na wszystkie jachty żaglowe.
Kto wydaje patenty żeglarskie w Polsce?
Patenty żeglarskie to dokumenty, które potwierdzają posiadanie uprawnień żeglarskich. Wydaje je Polski Związek Żeglarski na podstawie wniosku, który samodzielnie składa się przez stronę internetową – po spełnieniu wymagań opisanych powyżej. Procedurę opisaliśmy na tej stronie. Sam patent to plastikowa karta wielkości karty kredytowej. Informacje na niej są podane w języku polskim i angielskim.
Czy w Polsce można żeglować bez patentu?
Tak. W Polsce można prowadzić jachty żaglowe o długości do 7,5 metra bez posiadania patentu żeglarskiego. Dotyczy to zarówno wód śródlądowych, jak i morskich. Osoba prowadząca jacht musi jednak posiadać wiedzę i umiejętności umożliwiające bezpieczne żeglowanie.
Jaki patent żeglarski jest potrzebny na Mazurach?
Do żeglowania po Mazurach w pełni wystarczający jest patent żeglarza jachtowego. Uprawnienie to pozwala prowadzić wszystkie jachty żaglowe po wodach śródlądowych, w tym na Wielkich Jeziorach Mazurskich. Do pływania jachtami mniejszymi niż 7,5m nie potrzeba żadnego patentu.
Od jakiego patentu żeglarskiego najlepiej zacząć?
Pierwszym i podstawowym uprawnieniem żeglarskim w Polsce jest patent żeglarza jachtowego. To najlepszy wybór dla osób rozpoczynających swoją przygodę z żeglarstwem i planujących pływanie po jeziorach oraz pierwsze rejsy morskie.
Czy patent żeglarza jachtowego jest wymagany do kursu?
Nie. Do udziału w kursie żeglarskim nie jest wymagane posiadanie patentu. Kurs służy nauce żeglowania i przygotowaniu do egzaminu państwowego, który można zdawać po ukończeniu szkolenia.
Czy warto zrobić kurs żeglarski, jeśli nie planuję egzaminu?
Tak. Kurs żeglarski to najlepszy sposób na bezpieczne rozpoczęcie żeglowania, nawet jeśli nie planujesz od razu zdobywać patentu. Szkolenie pozwala zdobyć praktyczne umiejętności i pewność na wodzie.